Ο ρυθμός της σύγχρονης ζωής σπάνια αφήνει περιθώρια για σκέψη. Μας ενθαρρύνουν συνεχώς να αντικαθιστούμε, να αναβαθμίζουμε και να προχωράμε. Αλλά καθώς η βιωσιμότητα μετατοπίζεται από την επιδίωξη στην αναγκαιότητα, η βιομηχανία επαγγελματικών πλυντηρίων αρχίζει να θέτει ένα διαφορετικό ερώτημα: Χρειάζεται πραγματικά να ξεκινάμε από το μηδέν κάθε φορά;
«Ως κοινωνία, έχουμε μάθει να πιστεύουμε ότι το νεότερο σημαίνει αυτόματα και καλύτερο», τονίζει ο Andrea Caputo, Διευθυντής Εξυπηρέτησης Πελατών και Βιωσιμότητας του Electrolux Professional Group. «Αλλά όταν εξετάζουμε τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις της συνεχούς αντικατάστασης, γίνεται σαφές ότι χρειαζόμαστε ένα διαφορετικό μοντέλο».
Ξεπερνώντας τη γραμμική οικονομία
Επί δεκαετίες, η μεταποίηση ακολουθούσε μια γραμμική προσέγγιση «παίρνω-δημιουργώ-αποβάλλω», εξάγοντας πρώτες ύλες, παράγοντας εξοπλισμό και απορρίπτοντάς τον στο τέλος της πρώτης ζωής του. Ενώ είναι αποτελεσματικό βραχυπρόθεσμα, αυτό το μοντέλο έχει συμβάλει στην αύξηση των επιπέδων κατανάλωσης που τώρα ασκούν πίεση στους φυσικούς πόρους, τη σταθερότητα του κλίματος και την οικονομική ανθεκτικότητα.
«Εάν δεν ελεγχθεί», εξηγεί ο Caputo, «αυτή η προσέγγιση κινδυνεύει να ωθήσει τα οικοσυστήματα πέρα από τα ασφαλή όρια. Γι’ αυτό το να συνεχίσουμε απλώς όπως πριν δεν αποτελεί πλέον επιλογή».
Οι κυβερνήσεις έχουν αρχίσει να ανταποκρίνονται. Στην Ευρώπη, το Σχέδιο Δράσης για την Κυκλική Οικονομία, μέρος της Πράσινης Συμφωνίας της ΕΕ, στοχεύει στην αποσύνδεση της οικονομικής ανάπτυξης από τη χρήση πόρων και στην υποστήριξη της κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050.
Από γραμμικό σε κυκλικό: τα 7R (reduce, return, reuse, repair, redesign, recycle, remanufacture)
Στην καρδιά της κυκλικής οικονομίας βρίσκεται μια θεμελιώδης αλλαγή στον τρόπο σκέψης, η οποία συχνά εκφράζεται μέσω των 7R: μείωση, επιστροφή, επαναχρησιμοποίηση, επισκευή, επανασχεδιασμός, ανακύκλωση και ανακατασκευή.
«Αυτές οι αρχές βοηθούν στην αναδιαμόρφωση ολόκληρου του κύκλου ζωής ενός προϊόντος», λέει ο Caputo. «Ξεκινάτε μειώνοντας τη χρήση πόρων, παρατείνοντας τη διάρκεια ζωής του προϊόντος μέσω επισκευής και επαναχρησιμοποίησης και τελικά επαναφέροντας την αξία μέσω της ανακατασκευής».
Μεταξύ των 7R, η ανακατασκευή ξεχωρίζει για τον πιθανό αντίκτυπό της στα επαγγελματικά πλυντήρια. Σε αντίθεση με την επισκευή ή την ανακαίνιση, η ανακατασκευή δημιουργεί ένα προϊόν που πληροί τα ισχύοντα πρότυπα ασφάλειας, απόδοσης και ποιότητας χρησιμοποιώντας ανακτημένα εξαρτήματα.
«Δεν πρόκειται για το να δώσουμε σε μια μηχανή μια γρήγορη λύση», προσθέτει ο Caputo. «Πρόκειται για το να της δώσουμε μια νέα ζωή».
Παρουσιάζοντας το R+vive: κυκλικότητα στην πράξη
Η Electrolux Professional έχει μετατρέψει αυτή τη σκέψη σε πραγματικότητα με το R+vive, το πρωτοποριακό της έργο κυκλικότητας για επαγγελματικά πλυντήρια ρούχων.
Χάρη σε μια προσέγγιση αρθρωτού σχεδιασμού που εισήχθη ήδη από το 1999, μηχανήματα προηγούμενων γενιών μπορούν πλέον να ανακατασκευαστούν χρησιμοποιώντας ανακτημένα εξαρτήματα. «Έως και το 65% του συνολικού βάρους ενός μηχανήματος μπορεί να επαναχρησιμοποιηθεί», εξηγεί ο Caputo, «γεγονός που μειώνει δραματικά την ανάγκη για νέες πρώτες ύλες».
Τα μηχανήματα R+vive ανακατασκευάζονται ώστε να ταιριάζουν με τις προδιαγραφές της σημερινής γκάμας 6000, διατίθενται σε χωρητικότητες 7–33 κιλά, δοκιμάζονται για 30.000 κύκλους και καλύπτονται από την εγγύηση της Electrolux Professional.
Οι πρώτες αξιολογήσεις δείχνουν βαθμολογία 68% στον Δείκτη Κυκλικής Μετάβασης, υπερδιπλάσια από αυτήν ενός νέου μηχανήματος, ενώ παράλληλα προσφέρουν έως και 25% χαμηλότερη κατανάλωση ενέργειας. Στο τέλος του κύκλου ζωής του, το 95% του μηχανήματος μπορεί να ανακυκλωθεί.
Κλείσιμο του κύκλου
Για να υποστηρίξει την ανακατασκευή σε μεγάλη κλίμακα, η Electrolux Professional έχει επίσης εισαγάγει ένα πανευρωπαϊκό πρόγραμμα επιστροφής για τα πλυντήρια ρούχων γενιάς 3000, 4000 και 5000.
«Η κυκλική κατασκευή λειτουργεί μόνο εάν τα προϊόντα επιστρέφουν στο σύστημα», καταλήγει ο Caputo. «Με το R+vive, δεν παρατείνουμε απλώς τη διάρκεια ζωής του πλυντηρίου – αποδεικνύουμε ότι η κυκλική κατασκευή μπορεί να λειτουργήσει στον κλάδο των επαγγελματικών πλυντηρίων».