Tempo współczesnego życia rzadko pozostawia przestrzeń na refleksję. Nieustannie zachęca się nas do wymiany, modernizacji i zastępowania starych rozwiązań nowymi. Jednak w momencie, gdy zrównoważony rozwój przestaje być jedynie aspiracją, a staje się koniecznością, branża pralnictwa profesjonalnego zaczyna zadawać inne pytanie: czy naprawdę za każdym razem musimy zaczynać od nowa?
„Jako społeczeństwo zostaliśmy przyzwyczajeni do myślenia, że nowsze automatycznie oznacza lepsze” — mówi Andrea Caputo, Director Customer Care and Sustainability w Electrolux Professional Group. „Jednak gdy spojrzymy na środowiskowe konsekwencje ciągłej wymiany urządzeń, staje się jasne, że potrzebujemy nowego modelu działania.”
Poza gospodarką liniową
Przez dekady przemysł funkcjonował w modelu liniowym „weź – wyprodukuj – wyrzuć”: pozyskiwanie surowców, produkcja urządzeń i ich utylizacja po zakończeniu pierwszego cyklu życia. Choć rozwiązanie to przez lata było efektywne ekonomicznie, dziś prowadzi do coraz większej presji na zasoby naturalne, stabilność klimatu oraz odporność gospodarki.
„Jeśli nie zmienimy tego podejścia” — podkreśla Caputo — „ryzykujemy przekroczenie bezpiecznych granic funkcjonowania ekosystemów. Dlatego dalsze działanie według dotychczasowego schematu nie jest już możliwe.”
Na te wyzwania odpowiadają również instytucje publiczne. W Europie Plan Działań na rzecz Gospodarki o Obiegu Zamkniętym, będący częścią Europejskiego Zielonego Ładu, zakłada oddzielenie wzrostu gospodarczego od zużycia zasobów oraz osiągnięcie neutralności klimatycznej do 2050 roku.
Od modelu liniowego do gospodarki obiegu zamkniętego – 7R
U podstaw gospodarki obiegu zamkniętego leży całkowicie nowe podejście do cyklu życia produktów, często definiowane poprzez zasadę 7R: reduce, return, reuse, repair, redesign, recycle i remanufacture
(ograniczaj, zwracaj, używaj ponownie, naprawiaj, projektuj na nowo, przetwarzaj i regeneruj).
„Te zasady pozwalają spojrzeć na produkt w zupełnie nowy sposób” — wyjaśnia Caputo. „Zaczynamy od ograniczania zużycia zasobów, wydłużamy życie urządzeń poprzez naprawę i ponowne wykorzystanie, a następnie odzyskujemy ich wartość dzięki regeneracji.”
Spośród wszystkich elementów modelu 7R szczególne znaczenie dla pralnictwa profesjonalnego ma regeneracja urządzeń (remanufacturing). W przeciwieństwie do standardowej naprawy czy odświeżenia sprzętu, regeneracja pozwala stworzyć produkt spełniający aktualne standardy bezpieczeństwa, jakości i wydajności przy wykorzystaniu odzyskanych komponentów.
„Nie chodzi o szybką naprawę urządzenia” — dodaje Caputo. „Chodzi o nadanie mu nowego życia.”
R+vive – gospodarka cyrkularna w praktyce
Electrolux Professional przełożył tę ideę na konkretne rozwiązanie, tworząc projekt R+vive — pionierski program regeneracji pralek komercyjnych.
Dzięki modułowej konstrukcji urządzeń, stosowanej już od 1999 roku, możliwe stało się ponowne wykorzystanie komponentów z wcześniejszych generacji pralek. Jak wyjaśnia Caputo, nawet do 65% masy urządzenia może zostać odzyskane i ponownie wykorzystane, co znacząco ogranicza zapotrzebowanie na nowe surowce.
Urządzenia R+vive są odbudowywane zgodnie ze specyfikacją aktualnej linii Line 6000, dostępne w pojemnościach od 7 do 33 kg, testowane na 30 000 cykli pracy i objęte gwarancją Electrolux Professional.
Pierwsze analizy pokazują, że wskaźnik Circular Transition Indicator (CTI) dla modeli R+vive wynosi 68% — ponad dwukrotnie więcej niż w przypadku nowego urządzenia — przy jednoczesnym ograniczeniu zużycia mediów nawet o 25%. Co więcej, po zakończeniu eksploatacji aż 95% urządzenia może zostać poddane recyklingowi.
Zamknięcie obiegu
Aby umożliwić rozwój regeneracji na większą skalę, Electrolux Professional uruchomił również ogólnoeuropejski program odbioru pralek z serii Generation 3000, 4000 i 5000.
„Gospodarka obiegu zamkniętego działa tylko wtedy, gdy produkty wracają do systemu” — podsumowuje Caputo. „Dzięki R+vive nie tylko wydłużamy życie urządzeń, ale pokazujemy również, że model cyrkularny może realnie funkcjonować w branży pralnictwa profesjonalnego.”